Welkom op het forum van Enschedeinansichten.

Spreek je dialect

Omdat de wereld niet alleen om Enschede draait.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

4 jan
Op 4 januari worden onder andere Sint-Rigobert en Sint-Veerle (ook wel Pharaildis genoemd) herdacht.

Januari Wolfsmaand
Door onze vroegere Germaanse bewoners al Wolfsmonath genoemd.
Alles wijst op de felle en intense kou en de sneeuw die juist in deze maand mogelijk zijn.
De wolven verlaten dan de bossen en gaan in de buurt van de menselijke bewoning op zoek naar voedsel.

Vriest het in de elfde nacht(4 jan. ) , zes weken vorst wordt er verwacht. (De elfde nacht na Kerstmis).

Onofscheidelijk
Soms is het net, aso-k 't bun vergetten,
tutdat ne kleinigheid, ne foto, een adres,
mi'j weer vertelt, wa-k altied heb ewetten:
vanwaor ik kwamme, en nooit bun weg ewes.
Dan is het net, o-k mi'j daor tegen komme,
want wao-k no bunn' is hier, en waor ik was zo wied.
Maor wee ik was he-k altied met enom'ne,
nooit wat verlaorne, allene soms ae'm kwiet.
Zo heure wi'j veur altied bi'j mekare.
l'j wet van mien geluk, kent miene eenzaamheid.
Geveulens dee-k alleen veur oe beware,
want tussen ons daor is gin onderscheid.
Derk Jan ten Hoopen Needs dialect

’t Gelag betaaln. "het gelag" een woord met een historische betekenis rond herberguitgaven, maar het wordt vooral gebruikt in de uitdrukking "het gelag betalen", wat betekent opdraaien voor de kosten of gevolgen van iets.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

5 jan
Op 5 januari worden verschillende heiligen herdacht, waaronder Sint Karel Houben , Sint Johannes Neumann , Sint Aemiliana van Rome, en de koptische Heilige Theodorus de Tiroon (die volgens legendes een draak versloeg).

Geluk
De vrouw is efkes naor eur moder
want 't mense ligt in 't zekenhuus
en de kinder ligt in bedde
en no bun ik allene thuus.
Efkes tied um wat te dreumen
wat zo vandage is gebeurd
ik had het vrees'lijk in de rugge
en de kinder hebt ekleurd.
No wo-k wat op papier gaon zetten
maor 't geet gewoonweg neet
ik kriege trône in de ogen
en toch heb ik gin verdreet.
Vanmeddag um een uur of vieve
kwammen de kind're en de vrouw
gewoon een busken bleumkes brengen
op 't kaartjen ston: ik hou van jou.
l<iek dat bunt no kleine dinge
daordeur raak ie van oew stuk
daordeur kan ik no neet schrieven
doodgewoonweg van 'geluk'
H.J. TE BOKKEL

Hee betaalt ‘m met Sint Juttemis. Sint Jutte bestaat niet als een heilige, maar men vermoed, dat de naam een verbastering zou zijn van Sint Judith. Haar naamdag is op 17 Augustus en dan dansen de kalveren zeker niet op het ijs.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

6 jan
Drie koningen (In de negende eeuw kregen de drie 'koningen' ook een naam: Gaspar, Melchior en Balthazar)
Die koningen, de bijbel noemt hen 'wijzen', kwamen uit het oosten naar Bethlehem door een grote, heldere ster te volgen.
Kunstenaars beelden het verhaal van Driekoningen graag uit. Ze stoppen er vaak allerlei verborgen betekenissen in. De drie koningen verwijzen bijvoorbeeld naar alle leeftijden van een mens. Melchior is oud en heeft een grijze baard. Caspar is van middelbare leeftijd en Balthasar, de zwarte koning, is nog jong.
De koningen staan ook voor alle werelddelen die vroeger bekend waren: Europa, Azië en Afrika.

Tradities
Vroeger werd met Drie Koningen vooral de huizen 'gezegend'. Tegenwoordig gebeurt dit niet zo vaak meer.
Men zegent de huizen door er C+M+B op te schrijven. Dit in combinatie met het jaartal.
Als een huis in 2015 gezegend wordt, wordt dit als volgt getekend: 20 C+M+B 14. C+M+B staat voor de Latijnse spreuk Christus Mansionem Benedicat en het plusteken staat voor een kruis. Deze Latijnse spreuk betekent in het Nederlands “Christus zegene dit huis”.

Nao dreekönnige wodt de dage nen hanentred lenger.

As de drie Koningen bunt in`t land,
kump de vorst in`t vaderland!

Dree koninge helder en klaor,
Dat gif vol vruchten van ’t jaor.

Ik mie dik maken?????
Ja, alleen in horecazaken!!!

Wa’j zölf doot is bedaankt en betaald. Wat je zelf doet is bedankt en betaald. Daarvoor hoeft men niemand te bedanken of te betalen.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

7 jan
Op 7 januari worden onder andere Sint-Luciaan, Raimundus van Penyafort, en Sint-Tillo (of Tilman) herdacht.

De Russisch Orthodoxe Kerk (+ Servisch en Georgisch Orthodoxe Kerk) viert Kerstmis op 7 en 8 januari.
Alle andere Orthodoxe Kerken in Oost-Europa (zoals de Griekse, Bulgaarse, Roemeense, Byzantijnse, etc.) vieren kerst gewoon op 25 december.

Keert de kat haar aars naar het vuur,
daar komt sneeuw van op den duur.

Gin nood, al sni’jt ’t in ’t groot,
volle snee, volle brood.

Tikt ’t roodbosje op de roet’n,
dan is ’t binnen nog warmer as boet’n.


KRAAIEN
Het kan neet schèlen wat veur weer het i s ,
Um negen uur vliegt soav”ns de zwâtte kraaien.
Ze bint dan noar hun rustplaatsen op weg.
Ze vleegt in rechte lijn, zonder te draaien.
Wat ze vandage dejen weet ik neet.
En woor ze margen hen goat zal ‘k nooit weten.
Moar negen uur is veur hun vaste prik'
Al zal dat bie dee diers wel anders heten.
Toch lôt de vroage mien moar steeds neet lôs .
0f disse deers gin doel hebt in eur lèven,
Behalve zôrgen veur wat noageslacht.
Hun lèven is ook kot, het duurt moar èven.
Doorumme bin ‘ k beniejt wat hun bezielt.
Woorumme vleegt ze smaons noar gunne kante?
Woorumme vleegt ze soaves steeds weer t’rug?
Ik lazze d’r nooit oaver in een krante
of in een book. Weet iemand hoe dat zit?
Ach,’k snappe neet woorumm ‘i k d ‘roaver schrieve.
Loat disse diers doon woor ze zin in hebt.
En zwâtte kraaien zôlt d r altied blieven.
Wim Lubbending

Ik beloaf oe da’k ’t oe betaald zal zetten. Verzeker. Iemand iets betaald zetten, wraak nemen op iemand voor iets.
Als je door iemand bent op¬gelicht of beetgenomen, kun je hem dat betaald zetten, bijvoor¬beeld door hem met gelijke meet terug te betalen
of een koekje van eigen deeg te geven. De uitdruk¬king wordt soms versterkt: iemand iets dubbel en dwars betaald zetten.
Betaald zetten was vroeger synoniem van 'betalen'. Het bete¬kende iemand in de toestand brengen dat hij betaald was.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

8 jan.
Op 8 januari worden verschillende heiligen herdacht, waaronder Sint-Egmont, Sint-Erhard van Regensburg, Sint-Goedele (vooral in België) en Sint-Severijn.

Roodborstjes winterkoninkjes mussen en kraaien zoeken mijn tuin graag op omdat ik regelmatig de voederhuisjes vul.


Stoet.
’t Woord is verwant met het Nederlandse stuit en betekent oorspronkelijk achterste, zitvlak.
Een Stoeten was een brood, gebakken in de vorm van het zitvlak: rond met een gleuf in het midden.
Vergelijk ook kindereersken= kadetje; en de uitdrukking:” Wat veur d’n stoeten geven= op zijn achterste slaan.


Hovôlle wi'j ok laert
Wi'j wet lang neet alles
Ho belangriek wi'j ons ok veult
Wi'j bunt maor kleine stôfkes in de ruumte
Maor i'j, mien lief, vindt mi'j groot genog um mi'j gin moment te vergetten
Good genog, umme elken dag weer met mi'j met te gaon
Mooi genog umme tot het end van dit laeven van mi'j te hollen.
VAN DE VELDHUTTE


Wee ziene oagn nich los hef bie koopn, mot de knip wied losdoan bie’j ’t betaaln. Wie z’n ogen niet goed open heeft bij het kopen, moet de knip goed opendoen bij het betalen.
Je moet goed opletten als je iets koopt. Die verkoopt heeft maar een oog nodig maar die koopt heeft er wel honderd van node
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

9 jan
Op 9 januari worden onder andere Sint-Julien (Julianus van Antinoë) en zijn metgezellen gevierd, die samen met hem martelden, en ook Sint-Alix Le Clerc en Sint-Gregorius X.

Geeft januari een sneeuwtapijt
dan zijn we de winter nog zeker niet kwijt.

Draagt de louwmaand een sneeuwwit kleed,
dan wordt de zomer zeker heet.

A’j buulkesbrood of bloodkooke in de panne doot,
en i’j et ’t doar goot van, dan hei’j voort gen honger wier.


’t Is allemoal ’t zölfde, bie de één mo ‘j betaaln en bie nen aandern mo’j geald geamn. Wat of waar je ook koopt, zonder geld kun je niets doen.
Wanneer je eenmaal het slachtoffer bent, doet ’t er niet toe ten opzichte van wie. ’t Is ’t zelfde, of je van de kat of van de kater gebeten wordt.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

10 jan
Op 10 januari worden onder andere Sint Paulus van Thebe (de eerste kluizenaar), Sint Guillaume van Bourges (een Franse bisschop), en Heilige Florida herdacht.

As jannewari is in ’t laand,
is ’t neudig dat de kachel braandt.

Geeft januari een sneeuwtapijt,
dan zijn we gauw de winter kwijt.

Valt in januari de sneeuw heel dik,
dan is bij 't hooien de boer in zijn schik


Mangs loa’j veur heel efkes oe heufd nen betke hangn, umdat ’t nich geet zo ai’j wilt.
Ie bint deur verdreet gevangn.
’t Is nich erg um te loatn zeen dat ’t oe efkes meender geet
Want der is gin meanske op eerde den aait steark in ziene schoon steet.


Kleankind
'Ach, kiek toch es,
't Is PRECIES zien mo,'
Zeg oma, greuts as wat.
Zee stun nöast de weege,
Want eur dochter Ans
Had net ne kleanen ehad.
'Hee hef dezelfde
Doonkere eugkes
En 't neuske van oonze Ans,
Zon krachtig knuuske,
't I s net zien mo,
Den is ok heel wat mans!'
Ma opa knipoogt
Teegen zien schoonzönn,
en zeg: 'Straks keump oe Moe
En dan lik den kleanen,
Doar wil ik um tossen,
In een klap sprekkend op OE!'



A’j oe riek wilt veuln, mo’j de dingn telln dee’j met geald nich könt betaaln.
Als je je rijk wilt voelen; dan moet je de dingen tellen die je met geld niet betalen kunt.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

11 jan
Op 11 januari worden verschillende heiligen herdacht, waaronder Sint Theodosius van Cappadocië.

Vriest het op de elfde nacht,
zes weken vorst wordt er verwacht.

Brengt jannewari oons strenge vost,
dan lie’j wie’j sommers geen honger of döst.

Better ééne minuut in ’t leavn verleezn, dan ’t leavn verleezn in ééne minuut.



WINTER AOV’MD
At de zunne zo gleujend ondergeet,
Is 't, of den snee oet roze suker besteet.
Achter de beume hunk nen vurigen glood,
Der is brand in den hemmel, 't is aoveral rood.'
De täkke bunt ene vuur ene kunstig bestreujd
Met suker, dee zacht romantisch gleujt.
Den brand wordt al minder, den glood zwakt of.
't Is noe völle witter in bos en hof.
Nog efkes, dan bunt alle kleur'n vot.
En zorgt de nach dat 't duuster wodt.
Dan besteet allene nog zwart en grauw
't Wordt tied vuur den griez'n biet'nbau.
Den hemmel trök de gedien'n al too,
Ik denke da'k dat ok maor is doo!


A’j meant dat geneen an oe dech, betaal dan de huur mer es ’n moal nich.
Als je van mening bent dat niemand aan je denkt, betaal dan de huur maar eens een keer niet.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

12 jan
Op 12 januari worden onder andere de volgende heiligen herdacht: Sint Tatiana van Rome en Sint Benedictus Biscop.

Is disse louwmaand nat,
dan krie’j nich wat in ’t vat

’n Verdreugden boer steet weer op, maor ’n verzaopen boer nich.


’t Kump te peerd en geet te voet. Een ziekte komt vaak vlug en onverwacht, maar het duurt lang voordat hij over is.


Wa’j nich betaalt komp oe duur te stoan. betekent dat iets of iemand nadelige gevolgen zal ondervinden, vaak in de vorm van geldelijke of morele schade, als gevolg van een bepaalde actie of gebeurtenis. Het kan ook duiden op het betalen van een hoge prijs, letterlijk of figuurlijk, voor iets.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

13 jan
Op 13 januari worden verschillende heiligen herdacht, waaronder Hilarius van Poitiers (een vrije gedachtenis), Yvette van Hoei, Leontius van Caesarea, en Veronica.

Een zonnetje op St-Hilariusdag haal maar hout voor de winter voor de dag

Gef Sint Hilarius zunneschien rap zal ’t dan koalder wean.

Als het op dertiendag vriest, vriest het dertien weken lang.

Als het op Sint Hilarius vriest, zes weken winter aan een stuk.

Als het op St. Hilarius (13 januari) vriest, de boer zes weken niest.

De spiegel
Kiek in 'n spiegel
Zie 'n bekend gezichte
Mar geliekenissn
Doet denkn
An mien Vae
De neus en de mond
Sprèkende oogn
Wat liek wule op mekaere
Keere mie umme
Wille er veur wegloopm
Mar de gedachtn
Wilt niet verdwienn
Zie 'n jonge Vae
Saemm met zien zeune
Met gevuulns in mien harte
Blief ik an Vae denkn
Das gien wonder
Met veerteg jaor
Bleef veur um de klokke stillestaon
De kârkklokkn luudt
Nog 'n keer veur Vae
Daornao wordn 't stille
Wat had ik graeg 't lèèvm
Met um willn ontdekkn
't Is er niet van ekomm.
Lope trugge naor de plekke
Kiek nog 'n keer goed
In diezelfde spiegel
Zie dat de tied hef deur etik
'n Heufmet rimpels
Walln onder de oogn
Der kump 'n glimlach
Umme mien mond
Heur miezelf denkn
Bin zeuvmteg jaor
Wèès bliej en dankbaor
Met die Olde kop!
Dick Dalhuisen


Zweten is nich slim, a'j der vuur betaald wördt.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

14 jan
Op 14 januari worden voornamelijk Heilige Nina (Nino) van Georgië en Heilige Hilarius van Poitiers gevierd.

De onbekende weg
't Laeven is as ne weg dee veur oe ligt
Een nog onbekende route dee-j gaot
Ne weg soms helder, soms bi'jnao gin zicht
Ne weg waor i'j vake allene op staot
En is dee weg dan vlak en recht
Gin drempel, bôchte of rotonde
l'j wet dan geet 't oe neet zo slecht
Dan heb i'j veurspoed evondene
Maor wanneer i'j dan in ne file staot
Deur zeekte lange mot wachten
Deur zorgen, angst of piene eplaogd
Verward deur sombere gedachten
Denk dan 't lecht steet neet lange op rood
Dan môg i'j weer wieter gaon
Dan môg i'j met ni'jen mood
De hande weer in mekare slaon
Soms wod i'j effen stil ezet
Um ne pas op de plaatse te maken
Hef der Ene veur oe op elet
Umme neet van de weg te raken
En kom i'j dan op de bestemming an
Bezweet en vermeuid achter 't stuur
i'j gaot nooit allene wet i'j dan
Gin dag, minute of uur
Veur d'n enen is 't ne lange weg
Veur d'n anderen soms ne korten
Veur d'n enen adagio op de weg
En veur d'n anderen is 't forte.
Jan te Brinke

Nen streep deur de rekkinge. Een onverwachte teleurstelling of een tegenslag die roet in het eten gooit. Het duidt op een situatie waarin een geplande of verwachte gebeurtenis niet doorgaat of anders uitpakt dan gehoopt, vaak door een onvoorziene omstandigheid.
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

15 jan
Op 15 januari worden in de rooms-katholieke traditie onder andere Sint Maurus, Sint Macarius van Egypte en Sint Arnold Janssen herdacht.

St. Paulus, en lo`w dat hoppen, is de eerste van de drie harde koppen!
Met harde koppen, de harde vorst die omstreeks deze tijd kan voorkomen, worden Paulus van Theben (15-01), Antonius Abt (17-01) en Sebastiaan (20-01) bedoeld.

Wat is doof, stom en bleend mar vertelt altied de waorheed?

Noabers bliewt noabers, ok al lig der ne roode streep tussen.



Antwoord Raodsel
nen Speegel
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 4803
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

Bericht door GerritHondelink »

16 jan
Op 16 januari worden onder andere Paus Marcellus I, de martelaren Berardus van Carbio en gezellen, en de heilige Priscilla (van Rome) herdacht.

Stijgt in de winter de temperatuur zonder regen,
dan komen we zeker nog koude tijden tegen..

At in jannewari de muggen danst,
mot de boer naor ’t voer kieken.

Domme leu begriept mekaar t’best.

N streepke veur hebben. In het voordeel zijn.
Plaats reactie