Welkom op het forum van Enschedeinansichten.

Spreek je dialect

Omdat de wereld niet alleen om Enschede draait.
Bericht
Auteur
Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4601 Bericht door GerritHondelink » do jul 21, 2022 8:31 am

Kats vort. Onvindbaar.


Zoonder miej

ik lig
in berre
en luuster
naor geluden
dee‛t duur
mien venster
komt zweven

vöggelkes zingt
reagen droppelt
weaiende weend
auto‛s veurt
hunden blekt
leu proat
vootstappen passeerd

kats allene
döppers dichte
lig ik
en luuster
de wearld
boeten leaft
zoonder miej

Annemarie Damveld.


21 juli Laurentius van Brindisi was een Italiaanse pater capucijn en hij heette eigenlijk Giulio Cesare Russo.

Vanochtend begint de dag bewolkt en loopt de temperatuur op tot ongeveer 24 °C.

HONDSDAGEN
De dagen van 19 juli tot 18 augustus worden de hondsdagen genoemd.
De term hondsdag vindt zijn oorsprong in een astronomisch gegeven.
Volgens de griekse mythologie is Sirius de hond van Orion en werd hij met zijn hond aan de hemel geplaatst.
Vanwege het karakter van de hondsdagen als typisch warmste periode van de zomer,
zijn er bijkomend ook meteorologische betekenissen ontstaan.
Veel mensen associëren de hondsdagen met de aanwezigheid van veel insecten, met name muggen en vliegen.

Komen hondsdagen met veel regen,
dan gaan we slechte tijden tegen.

Zijn de hondsdagen hel en klaar,
verwacht dan maar een vruchtbaar jaar

Hondsdage helder,
dat brenk wat in 'n kelder,
Hondsdagen reagn,
dat komp ongeleagen.

At ’t den eersten hondsdag lekt ,
lekt ze allemaole.


Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4602 Bericht door GerritHondelink » vr jul 22, 2022 7:23 am

Kats van (of op) ‘t rabat of wean. Det zegt wie vaake, mar wat is noe 'rabat'?
Met ‘t Duutse Rabat (körting) har ‘t niks te maakn, want körting is aait positief. Ook met t Jödse 'rabbi' har ‘t niks te doon.
‘n Verhoogd kweekber (bv. de lange riln op ‘n aspergekwekeriejn of natte bosgroondn) kleunk al wat mear annemnsweard, mar ook dat was wat te wied ezöcht.
A'j nen hoaltnen waand weelt, kö'j de plaankn loatn oawerlapn (potdekseln) of in mekoar stekn.
Bie dat leste krie'j nen strakn waand, mer wal nöa.
As ‘t reagnt op den waand, trekt t water tusken dee nöade en geet ’t rotn en um dat te veurkomn, loat de timmerleu wat skuuns ofloopnde ruumte tusken de nöa:
de rabatn (zeet plaatjen). A'j dus van t rabat of zeent, zi'j ne lösse plaanke en he'j n probleem!



Nen doarn veendt aaijt wal nen döl den teegn ‘m opkik.



22 juli Maria Magdalena.
Vanmorgen begint de dag bewolkt en loopt de temperatuur op tot ongeveer 24 °C.

As ’t reagent op St. Magdaleen,
dan blif dat deurgoan tot augustus.

Brengt Magdaleen regen,
dan brengt ze weinig zegen.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4603 Bericht door GerritHondelink » za jul 23, 2022 7:25 am

ETTIK. Azijn
Wat kan der noe an ettik zoer worden?
Wordt gebruikt als iemand vindt dat ergens niets aan te bederven is of baat het niet dan schaadt het niet.
Als je weet dat ettik azijn is, wordt de uitdrukking een stuk begrijpelijker.
Dat ettik is overigens al een stokoud woord. Dit spreekwoord is ontstaan in Italië.
In het Oud-Saksisch en het Oud-Noors is het edik, in het Middelnederlands etik.
Maar tegenwoordig zijn die oude woorden voor een groot deel verdrongen door het woord azien.


Duuster
Ne dikke loch
Plasn op de stroate
Dröppelkens valt henig dale
Ut reagnt.
Zo meu

In ’t lange grös
Schulen vuur de zon
Zet ik mien dale
Biej den oalde waterbron

Ik bun zo meu
Mar zit koel en beschut
In de schaa
Van den oalde waterput

Miene döppers wördt zwoar
Ik hoof gin schöapkes te telle
Bun in sloap evallen
Biej den oalde welle.

Annemarie Damveld.


23 juli Birgitta van Zweden.
Vannacht koelt het af tot 14 °C en is de wind zwak, windkracht 2. Morgenochtend begint de dag bewolkt en loopt de temperatuur op tot ongeveer 24 °C.

Zint de julidage heller en kloar,
gef ´vuur börger, ´n heel good joar.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4604 Bericht door GerritHondelink » zo jul 24, 2022 8:08 am

Iej vangt mear vleegn met honnig as met ettik. Met een vriendelijk woord bereik je vaak meer dan met streng optreden. Met onvriendelijkheid (te grote gestrengheid) bereik je niets.
Het gezegde is gebaseerd op de letterlijke waarheid dat vliegen worden aangetrokken door honing, die al eeuwenlang wordt gebruikt om vliegenvallen te lokken.


De ene haand wasket ’n aander,
en beaj wasket ze ’n kop.



24 juli Christina van Bolsena.
Zonnig en droog,

In de hooimaand moet gebraden
wat in september moet geladen
= Voor een overvloedige oogst is een hete juli nodig.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4605 Bericht door GerritHondelink » ma jul 25, 2022 8:16 am

Aans bu´j aait vroluk en opgeruumd en noo kiek ie zo zoer of ie ettik (azien) hebt dronken.
Anders ben je altijd vrolijk en opgeruimd en nu kijk je zo zuur of je azijn hebt gedronken.


Wee wet wat behelpn is,
koomp aaiji an de kost.



25 juli Jacobus Apostel Maior

Vanochtend begint de dag bewolkt en loopt de temperatuur op tot ongeveer 24 °C ..

'Drie dagen voor St.jJacob goed,
een korenoogst in overvloed.

Is het helder op St. Jacobusdag,
veel vruchten men verwachten mag.

St.-Jacobus witte-wolkjeslucht,
voorspelt de wintersneeuw als vrucht.

Is juli heet en droog,
dan houdt de winter kwaad betoog.

St.-Jacobus zonneschijn,
voorspelt de winter fijn.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4606 Bericht door GerritHondelink » di jul 26, 2022 7:49 am

Moos met ettik. Boerenkool met azijn.


Boeskoalblaa met roepn, door kö'j good van poepn.


26 juli Joachim en Anna.
Een enkele bui en geleidelijk af en toe zon. De temperatuur loopt op tot ongeveer 22 °C.

Bouwt op St. Anna de miegeamp hopen.
de weenter zal nich zacht verlopen.

Is Sint-Annadag voorbij,
dan komen de frisse ochtenden op een rij.'

Met Sint - Jaopik en Sinte -Anne,
is het koren in schure en wanne.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4607 Bericht door GerritHondelink » wo jul 27, 2022 7:36 am

‘n Wien is ettik wordn. De wijn is zuur geworden.



Nen leegerd (leugnbuul) wördt nich löawd, ok al sprek -e de woarheed.


27 juli Titus Brandsma.
Licht bewolkt. Het wordt max. 21 C.

De hondsdagen hebben verder niets te maken met honden, al kan het tijdens een onweer hondenweer zijn.
Het woord hondenweer is afgeleid van het oud-Nederlandse woord ondeweer, dat zeer slecht weer betekent.
In Duitsland bestaat het woord 'Unwetter', dat noodweer betekent.
Zo is er een gezegde dat zegt:

Komen de Hondsdagen met veel regen,
dan gaan we slechte tijden tegen,
maar komen de Hondsdagen helder en klaar,
verwacht dan maar een gunstig jaar.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4608 Bericht door GerritHondelink » do jul 28, 2022 8:07 am

Ettikmiegerd. Azijnpisser, negatieveling, Hij is iemand die op de kleinste details, kritiek uit. zuurpruim.


Der bint meer deef, dan der wördt ophangn.


28 juli Samson van Dol.
Vanmorgen begint de dag bewolkt en loopt de temperatuur op tot ongeveer 24 °C vanmiddag.

Met Sint Samson regen
geeft straks oogst en zegen.

Als met Sint Samson de vink
in de struiken zit en drinkt
dat de liefde danst en zingt
daar ze straks beste wijn drinkt.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4609 Bericht door GerritHondelink » vr jul 29, 2022 8:11 am

Der löp nen streepke deur. Hij is niet helemaal bij zijn verstand.


Wille en verdreet bint breur en zuster.


29 juli Martha van Bethanië.
Vanochtend begint de dag bewolkt en loopt de temperatuur op tot ongeveer 24 °C.

Wat ter noe valt, valt morn nich meer.

As noe de beeste begint te biss’n en de bleendn begint te stekken,
krieg ie’j reagn, doar kö’j good op rekken.

(biss’n = als een koe met de staart omhoog draaft / ook betekent het driftig lopen;
bleendn zijn steekvliegen en zuigen bij koeien bloed af).

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4610 Bericht door GerritHondelink » za jul 30, 2022 7:58 am

Op zien strepen gaon staon. Hardnekkig vasthouden aan zijn eigen standpunt, zijn eigen wil doordrijven.
Oorspronkelijk en ook vaak nu nog houdt het in dat iemand zijn hogere rang als doorslaggevende factor beschouwt.



Waor de waorheid niet is, kan de tonge ze ok niet maken.


30 juli Petrus Chrysologus

Vandaag eerst perioden met zon, later meer bewolking, zondag (mot)regen.

Daamp of reagn,
Kan de loch nich verdregen.

Zonder dauw geen regen,
heet het in juli allerwegen.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4611 Bericht door GerritHondelink » zo jul 31, 2022 8:56 am

‘n Streepken veur hebn (wit veutje hebn). Meer in de gunst staan bij iemand dan anderen. In het voordeel zijn. (bie een nog wal nen pötke kunnen brekkn).
De uitdrukking herinnert aan het turven van winst verlies of strafpunten bij een spel.


Wee begint met leegn, scheidt oet met bedreegn.


31 juli Ignatius van Loyola.
De dag begint bewolkt en de temperatuur loopt op tot ongeveer 22 °C.

"Wat men tijdens de hondsdagen spaart voor de mond, is voor de kat of hond".

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4612 Bericht door GerritHondelink » ma aug 01, 2022 7:55 am

Oaver de streep gaon. Hij maakt het een beetje te bont.


Knappe vrouwleu könt ok leegn.


1 augustus Alfonsus van Liguori, Petrus Banden.
Augustus: Oogstmaand, Vakantiemaand, Korenmaand, Arenmaand.
De Romeinen gaven deze maand de naam van hun keizer Octavianus, die van de senaat van Rome de naam Augustus - de verhevene - kreeg.
Om deze grote keizer geen eer te kort te doen, wordt de maand februari een dag ontnomen en aan augustus toegevoegd. Zo krijgen juli - Julius Caesar - en augustus beide eenendertig dagen.
Het is bewolkt en de temperatuur loopt op tot ongeveer 24 °C vanmiddag.

Op St. Petrus Banden,
trekken de ooievaars naar andere landen.

Gebruikersavatar
enschedeinansichten
Member
Member
Berichten: 3789
Lid geworden op: do jan 08, 2009 9:24 pm
Locatie: Enschede
Contacteer:

Re: Spreek je dialect

#4613 Bericht door enschedeinansichten » ma aug 01, 2022 11:06 pm

Gerrit wat een triest gedicht.

Zoonder miej

ik lig
in berre
en luuster
naor geluden
dee‛t duur
mien venster
komt zweven

vöggelkes zingt
reagen droppelt
weaiende weend
auto‛s veurt
hunden blekt
leu proat
vootstappen passeerd

kats allene
döppers dichte
lig ik
en luuster
de wearld
boeten leaft
zoonder miej

Annemarie Damveld.
Schat iedereen op waarde maar laat daarbij wel iedereen in zijn waarde.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4614 Bericht door GerritHondelink » di aug 02, 2022 7:42 am

Klopt.
Toch hör ie 't völ de laatste tied.
Völ oalde leu veult zich éénzaam.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4615 Bericht door GerritHondelink » di aug 02, 2022 7:45 am

Oaver ’n streep. Over de grens in Duitsland.


As ’t allemaol niks is, dan is een klungel a gauw de beste.


2 augustus Petrus Julianus Eymard en Eusebius van Vercelli; Portiuncula.

Perioden met zon en droog en de temperatuur loopt op tot ongeveer 27 °C.
Augustus is op het noordelijk halfrond de maand waarin de oogst wordt binnengehaald. Het woord oogst is zelfs van de naam augustus afgeleid.
Oogstmaand, korenmaand, arenmaand. De vele oude benamingen als Ostmaent, Oeghstmaand, Rispemaene, Arnmaent en Aranmanoth wijzen alle in de richting van dat enorm grootse gebeuren: de oogst. De mens werkt hiervoor en de mens leeft hiervan. Niets mocht hier vroeger misgaan.

Met St. Portionkel, is het om acht uur donker.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4616 Bericht door GerritHondelink » wo aug 03, 2022 7:48 am

Do der mar nen streep deur. Een streep door de rekening halen houdt altijd een onverwachte tegenvaller in en we mogen ervan uitgaan dat de leverancier juist wel verwachte dat de rekening voldaan zou worden.


Net as ne keersenvlam maakt ofgeunst alns zwat
wat der boavn is en woar ze nich bie kan rekn.



3 augustus Lydia Nicodemus van Jeruzalem.
Het is zonnig en warm. Het blijft overal droog. De maximumtemperatuur loopt op tot 31°C.

Vrogger was’t boer gewacht,
De Rogge mot in ’t hoes wöd’n brach!
Noe steed mais op ’t roggelaand
In twente gung vol mooi’s an kaant.
De prachtige velden met’t goaldgelle graan
Lik in dizz’n streek wa vuur good van de baan.

Als de eerste week van augustus heet is,
peinst dat de winter lang en wit is.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4617 Bericht door GerritHondelink » do aug 04, 2022 7:24 am

’n Streep oaver de nös kriegn. Terecht gewezen worden.


Leefde hooldt vrog of laat altied op met gemis.



4 augustus Jean-Marie-Baptiste Vianney.
Vanochtend begint de dag bewolkt en loopt de temperatuur op tot ongeveer 30 °C. vanmiddag.

Is het heet op St. Domijn,
het zal een strenge winter zijn.

Als St. Dominucus gloeit,
een strenge winter bloeit.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4618 Bericht door GerritHondelink » vr aug 05, 2022 7:49 am

Nen streep duur de rekkening. Bij een streep door de rekening gaat het om iets waarop je niet gerekend had en wat je plannen in de war stuurt.. Een vervelende tegenvaller.



Wee de daagnveurbie löt goan zoonder luk te doon
en neargens wil an hef,
lik op ’n bloasbalg van de smid;
hee oademd wa mar leaft nich.



5 augustus, H, Oswold en Abel van Reims.
Vanochtend enkele buien, vanmiddag loopt de temperatuur op tot ongeveer 23 °C.

Regen op Sint-Oswald, maakt het koren duur.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4619 Bericht door GerritHondelink » za aug 06, 2022 7:26 am

Een oaver de streep trekken. Iemand overhalen iets te doen. Vaak heeft die persoon aanvankelijk enige tijd reserves getoond.


Hoo deeper ai’j in ’t water goat,
Hoo natter ai’j wodt.




6 augustus Praxedis.
Zonnige perioden en het blijft droog en er is weinig wind..

’t Wod noe a gauw duuster.
’t Noorderlech nemp ok of.
De maon kuump langzaam oet de mais en de luch is vol steern.

Gebruikersavatar
GerritHondelink
Member
Member
Berichten: 3524
Lid geworden op: do feb 13, 2014 11:00 pm

Re: Spreek je dialect

#4620 Bericht door GerritHondelink » zo aug 07, 2022 7:57 am

Noabers bliewt noabers, ok al lig der ne roode streep tussen.(rode streep = landsgrens).


Gedicht
't Bint merluttel weure
Dee zik vanzölms mangs riegt;
Mer dee in riem en klaanken
Ritme en lèèv'n kriegt.
't Bint mer dooie letters
Deej op 't pepierdan schriewt,
Mer dee biej mennig lèèzer
Toch in gedachtnis bliewt.
't Bint mer klèène dingen
Oet 'slèèvens boonten gaank;
Mangs met ne traon in 't harte;
Mangs met ne bliejen klaank.
't Bint mer klèène vunkskes
Dee in de weure gleuit,
Mer dee in mennig harte
Töt lech en wäörmte greuit!

Bert Mutter.


7 augustus Sixtus II.
Het is zonnig en droog de temperatuur loopt op tot ongeveer 24 °C. Er is weinig wind.
Ooit werden onze akkers in augustus getooid met de uitbundige bloei van klaprozen, korenbloemen kamille.
Hoog in de lucht jagen gier- huis en boerenzwaluwen op muggen en mieren.

Geeft augustus in 't begin veel zonneschijn,
dan zal het een strenge winter zijn.

Plaats reactie